Khutbah 'Idul Fitri “Idul Fitri Nuwuhahe Kesabaran” Oleh Syukur Widodo
Khutbah 'Idul Fitri “Idul Fitri Nuwuhahe Kesabaran” Oleh Syukur Widodo
![]() |
| dok. pondoklentera.com |
خطبة
عيد الفطر
Khutbah ‘Idul Fitri
Dhening: Syukur Widodo
‘Idul Fitri Nuwuhahe Kesabaran”
السلام عليكم ورحمة الله
وبركاته
اَللهُ أَكْبَرُ (x۹) اَللهُ
أَكْبَرُ كَبِيْرًا وَاْلحَمْدُ للهِ كَثِيْرًا وَسُبْحَانَ اللهِ بُكْرَةً
وَأَصِيْلاً، لَا إِ لَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ صَدَقَ وَعْدَهُ وَ نَصَرَ عَبْدَهُ
وَأَعَزَّ جُنْدَهُ وَهَزَمَ اْلأَحْزَابَ وَحْدَهُ ، لَا إِ لَهَ إِلَّا اللهُ
وَلاَ نَعْبُدُ إِلاَّ إِيَّاهُ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْن ، وَلَوْ كَرِهَ
الْكَافِرُوْنَ وَلَوْ كَرِهَ اْلمُشْرِكُوْنَ وَلَوْ كَرِهَ اْلمُنَافِقُوْنَ ،
لَا إِ لَهَ إِلَّا اللهُ وَاللهُ أَكْبَرُ ، اَللهُ أَكْبَرُ وَلِلَّهِ الْحَمْدُ.
اَلْحَمْدُ لِلَّهِ،
اَلْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِيْ كَانَ بِعِبَادِهِ خَبِيْرًا بَصِيْرًا، تَبَارَكَ
الَّذِيْ جَعَلَ فِي السَّمَاءِ بُرُوْجًا وَجَعَلَ فِيْهَا سِرَاجًا وَقَمَرًا
مُنِيْرًا. أَشْهَدُ اَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللهُ وأَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّدًا
عَبْدُهُ وُرَسُولُهُ الَّذِيْ بَعَثَهُ بِالْحَقِّ بَشِيْرًا وَنَذِيْرًا،
وَدَاعِيَا إِلَى الْحَقِّ بِإِذْنِهِ وَسِرَاجًا مُنِيْرًا. اَللّهُمَّ صَلِّ وَسَلِّمْ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ
وَعَلَى ألِهِ وَأَصْحَابِهِ وَمَنْ تَبِعَهُمْ بِاِحْسَانٍ اِلىَ
يَوْمِ الدِّيْنِ.
أَمَّا بَعْدُ، فَيَا
مَعَاشِرَ الْحَاضِرِيْنَ رَحِمَكُمُ اللهُ، اِتَّقُوْا اللهَ حَقَّ تُقُاتِهِ وَلاَ
تَمُوْتُنَّ إِّلا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُوْنَ، وَاعْلَمُوْا أَنَّ اللهَ قَدْ قَالَ
اللهُ تَعَالى فى القُرءانِ الْعَظِيْمِ وَأَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ
وَنَهَى النَّفْسَ عَنِ الْهَوَىٰ)٤۰( فَإِنَّ الْجَنَّةَ هِيَ الْمَأْوَىٰ )٤١( وَاعْلَمُوْا أَيضاً أَنَّ يَوْمَكُمْ هَذَا يَوْمٌ عَظِيْمٌ وَعِيْدٌ كَرِيْمٌ, أَحَلَّ اللهُ لَكُمْ
فِيْهِ الطَّعَامَ، وَحَرَّمَ عَلَيْكُمْ فِيْهِ الصِّيَامَ، فَهُوَ يَوْمُ
تَسْبِيْحٍ وَتَحْمِيْدٍ وَتَهْلِيْلٍ وَتَعْظِيْمٍ وَتَمْجِيْدٍ، فَسَبِّحُوْا
رَبَّكُمْ فِيْهِ وَعَظِّمُوْهُ وَتُوْبُوْا إِلَى اللهِ وَاسْتَغْفِرُوْه.
Kaum Muslimin Muslimat Jama’ah ‘Idul
Fitri Rahimakumullah.
Mangga sami kita njagi tuwin
tingkataken iman soho taqwa kita dateng Allah SWT, amargi taqwa meniko dados
saksae-saenipun bekal kagem kita ngadep Allah SWT.
Alhamdulillahirobbil’alamin kita takseh waged pinanggih kalayan ‘Idul Fitri 1447
Hijriyah. Takbir, tasbih lan tahmid dipunkumandangaken kagem ngriayaaken
‘Idul Fitri, minongko raos syukur kita dumateng Allah SWT.
Wonten ing dinten menika umat muslim
sami bingah, soho bahagia, amargo dinten puniko dinten ingkang kebak maghfiroh
tuwin keberkahan. Umat Islam somo kondhur dhateng fithrah
(kesucian). Saksampunipun sami ngelampahi mapinten- pinten ibadah soho shiyam
saklebeting wulan Romadhon; sholat tarawih, tadarus Al Qur’an, nahan utawi
merangi howo nafsu lan amal sanesipun. Saklajenge dipun jangkepi kanthi
medalaken zakat fitrah minongko kewajibanipun saben- saben tiyang
muslim. Wonten ing hadits qudsi Allah Ta’ala berfirman:
للِصَّائِمِ فَرْحَتاَنِ، فَرْحَةٌ عِنْدَ فِطْرِهِ، وَفَرْحَةٌ
عِنْدَ لِقَاءِ رَبْهِ رَواَهُ بخُاَرِي وَ مُسْلِمْ
Artosipun: “Kadue tiyang ingkang syiam enten kalih
kebahagiaan, kebahagian nalikane buka (dinten ‘ied) lan kebahagiaan naliko
pinanggih kalian Pengerane.” HR. Bukhori Muslim.
اَللهُ اَكْبَرُ اَللهُ اَكْبَرُ اَللهُ اَكْبَرُ وَللهِ
الْحَمْدُ
Poro sederek ingkang minulyo.
Syiam ndidik soho mbimbing dhateng
kita supadhos ngeker perkawis ingkang halal, harom ugi makruh. Mekaten ugi
didik hawo nafsu dalah mapintenten- pinten kekajengan. Kados pangertosan syiam:
اْلإِمْسَاكُ
عَنِ اْلأَكْلِ وَالشُّرْبِ وَغَشَيَانِ النِّسَاءِ مِنَ الْفَجْرِ إِلَى
الْمَغْرِبِ إِحْتِسَاباً لِلَّهِ وَإِعْدَادًا لِلنَّفْسِ وَ تَهِـيِـيْئةً لَهاَ
لِتَقْوَى اللهِ باِلْمُرَاقَبَةِ وَترْبِيَةِ اْلإِرَادَةِ
Artose: Poso injih punika ngeker sangking dhahar lan ngunjuk ugi
nekani jima sangking fajar dumugi maghrib kerana ngajeng- ngajeng Ridho-Ne
Allah lan nyawisake lan nglegakne awak pribadi taqwa dhateng Allah kathi mergi
muroqobah dhepe- dhepe (ngraos dipun awasi dhening Allah) sarono ndidik
kehendak tuwin keinginan,” (Rasyid Ridha, al-Manar, 1373 hal. 143).
Pengertosan
sanese wonten ing kitab Subul al-Salam:
الْإِمْسَاكُ عَنْ الْأَكْلِ وَالشُّرْبِ
وَالْجِمَاعِ وَغَيْرِهِمَا مِمَّا وَرَدَ بِهِ الشَّرْعُ فِي النَّهَارِ عَلَى
الْوَجْهِ الْمَشْرُوعِ وَيَتْبَعُ ذَلِكَ الْإِمْسَاكُ عَنْ اللَّغْوِ
وَالرَّفَثِ وَغَيْرِهِمَا مِنْ الْكَلَامِ الْمُحَرَّمِ وَالْمَكْرُوهِ لِوُرُودِ
الْأَحَادِيثِ بِالنَّهْيِ عَنْهَا فِي الصَّوْمِ زِيَادَةً عَلَى غَيْرِهِ فِي
وَقْتٍ مَخْصُوصٍ بِشُرُوطٍ مَخْصُوصَةٍ.
Artose:
Poso injih punika ngeker sangking dhahar, ngunjuk, jima’ soho sanes- sanese
ingkang dipun dhawuhake ngeker, selamine sedinten miderek syariat. Mekaten ugi
didhawuhake dhateng kita nahan sangking pangendhikan ingkang diharomaken utawi
dimakruhaken, keranten enten hadits- hadits ingkang ngaromoke, sedoyo punika
adedasar wekdal lan syarat- syarat ingkang sampun ditetepaken (Subul al-Salam
II, hal. 206).
اَللهُ اَكْبَرُ
اَللهُ اَكْبَرُ اَللهُ اَكْبَرُ وَللهِ الْحَمْدُ
Jama’ah
Sholat ‘Idul Fitri Rahimakumullah.
Sangking
pangertosan- pangertosen syiam wonten ing inggil waged dipun pendhet pitedhah: Sepindhah,
syiam punika ngajeng- ngajeng Ridhonipun Allah. Kaping kalih, syiam
kanthi ngeker dhahar, ngunjuk, jima’ soho perkoro ingkang dipun haromaken lan
dipun makruhaken dhening syariat, minongko nyawisake lan nglegaake badan kita supados
siap dhohir bathos dhateng taqwa dhening Allah. Kaping tigo, syiam
minangko sarono ndidik tuwin mbimbing howo nafsu, kekajengan dalah kekarepan-
kekarepane manungso supados nyocoki dhateng Irodahe Allah.
Mugi-
mugi kathi kita ngelampahi syiam soho mapinten- pinten ibadah minongko dhepe- dhepe dhteng Allah SWT.,
selamine wonten ing wulan Romadhon kita waged dados kawulo ingkang taqwo dalah
ahli shobar kados dhawuhipun Allah wonten ing Al Qur’an Surat Ali Imron ayat
200:
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اصْبِرُوْا وَصَابِرُوْا
وَرَابِطُوْاۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَࣖ
Artosipun:
Hai wong- wong kang padha iman, padha sabaro siro kabeh lan kiataken kesabarane
niro kabeh, nuli padha siap- siap, lan taqwaa siro kabeh ing Allah supoyo siro
kabeh dadi wong sing bejo kemayangan.
Punopo malih
mahanani kahanan sakmeniko; kathahe musibah bencana alam, palagan peperangan,
ewete anggene padhos ma’isyah utawi pangupo jiwo tuwin pedhamelan. Mekaten ugi wontene
kemajuan tehnologi ingkang mbeto manfaat ananging ugi mbeto madhorot ingkang
ageng dhateng nilai- nilai agami, akhlak, budaya lan moralitas. Temtu kita
kedhah langkung sumeleh dhateng Gusti Allah SWT., kathi pangajab kito dalah
keluargi tuwin dzurriyah mugi tansah pinaringan begjo sukses tur slamet dunyo
akherot.
جَعَلَنَا
اللهُ وَاِيَّاكُمْ مِنَ الْعَائِدِيْنَ وَ الْفَائِزِيْنَ وَالْمَقْبُوْلِيْنَ
اْلأَمِنِيْنَ, وَاَدْخَلَنَا وَاِيَّاكُمْ فِيْ زُمْرَةِ عِبَادِهِ
اْلصَالِحِيْنَ. اَقُوْلُ قَوْلِيْ هَذَا وَأَسْتَغْفِرُ اللهَ اْلعَظِيْمَ لِيْ وَلَكُمْ وَلِسَائِرِ الْمُسْلِمِيْنَ
وَالْمُسْلِمَاتِ فَاسْتَغْفِرُوْهُ اِنَّهُ هُوَاْلغَفَوْرُ الرَّحِيمُ.
الخطبة الثانية
اَللهُ اَكْبَرُ (٧x) اَللهُ اَكْبَرُ كَبِيْرًا وَالْحَمْدُ
ِللهِ كَثيِرًا وَسُبْحَانَ اللهِ بُكْرَةً وَاَصِيْلاً. لاَ اِلهَ اِلاَّ اللهُ
وَاللهُ اَكْبَرُ. اَللهُ اَكْبَرُ وَللهِ اْلحَمْدُ. اَلْحَمْدُ
لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ، أَشْهَدُ أَنْ لآإِلَهَ إِلاَّ اللهُ، وَأَشْهَدُ
أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُوْلُ اللهِ. اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ
وَعَلَى أَلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِيْنَ. أَمَّا بَعْدُ. فَيَا
عِبَادَ اللهِ، اِتَّقُوا اللهَ. أُوْصِيْكُمْ وَنَفْسِيْ بِتَقْوَى اللهِ فَقَدْ
فَازَ الْمُتَّقُوْنَ. وَاتَّقُوا اللهَ مَااسْتَطَعْتُمْ وَسَارِعُوْا إِلَى
مَغْفِرَةِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ. قَالَ اللهُ تَعَالَى: أَعُوْذُ بِاللهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيْمِ. بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ. يَا أَيُّهَا الَّذِيْنَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ
حَقَّ تُقاتِهِ وَلا تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ. وَقَالَ أَيْضًا: إِنَّ
اللَّهَ وَمَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا. اَللَّهُمَّ
صَلِّ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَى أَلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِيْنَ. اَللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُسْلِمِيْنَ
وَالْمُسْلِمَاتِ، وَالْمُؤْمِنِيْنَ وَالْمُؤْمِنَاتِ، اَلْأَحْيَاءِ مِنْهُمْ
وَاْلأَمْوَاتِ. اَللَّهُمَّ ادْفَعْ
عَنَّا الْبَلَاءَ وَالْوَبَاءَ وَالْفَحْشَاءَ وَالْفِتَنَ، مَا ظَهَرَ مِنْهَا
وَمَا بَطَنَ، وَمِنْ صُفُوْفِ الْمُخْتَلِفَةِ، مِنْ بَلَدِنَا هَذَا خَاصَّةً
وَمِنْ بُلْدَانِ الْمُسْلِمِيْنَ عَامَّةً. اَللَّهُمَّ
انْصُرْنَا وَالْمُسْلِمِيْنَ، وَاحْفَظْنَا وَالْمُسْلِمِيْنَ، وَفَرِّجْ عَنَّا
وَالْمُسْلِمِيْنَ. اللّهُمَّ ارْحَمْ أُمَّةَ سَيِّدِنَا مُحَمَّد. اللّهُمَّ اغْفِرْ
لِأُمَّةِ سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ . اللّهُمَّ أَصْلِحْ أُمَّةَ سَيِّدِنَا
مُحَمَّدٍ
آمِيْنَ. وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ
عِبَادَ
اللهِ. إِنَّ اللهَ يَأْمُرُ بِاْلعَدْلِ وَاْلاِحْسَانِ
وَإِيْتآءِ ذِى اْلقُرْبىَ وَيَنْهَى عَنِ اْلفَحْشآءِ وَاْلمُنْكَرِ وَاْلبَغْيِ
يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ، فَاذْكُرُوا اللهَ اْلعَظِيْمَ
يَذْكُرْكُمْ، وَاشْكُرُوْهُ عَلىَ نِعَمِهِ يَزِدْكُمْ، وَلَذِكْرُ اللهِ
أَكْبَرْ
